Netbeheerders verwachten pas in de jaren dertig verlichting — tot 2035 Q4

Congestio legde 15 congestieonderzoeken van Liander vast. In 9 van de 15 gebieden verwacht de netbeheerder zélf pas vanaf 2030 dat het knelpunt is opgelost. Het verst weg: Culemborg 9I, in 2035 Q4.

Door Nasir Shadravan · bijgewerkt 2 augustus 2026 · leestijd 3 minuten

Wie een aansluiting aanvraagt in een congestiegebied krijgt te horen dat het net vol is. Minder bekend is dat de netbeheerder in het bijbehorende congestieonderzoek een verwachting opschrijft van wánneer het knelpunt verholpen is — met kwartaal en jaar. Wij hebben die data uit de rapporten gehaald en naast elkaar gezet.

Verwachte oplosdatum per congestiegebied (jaren vanaf nu)

Oranje: gebieden waar de netbeheerder pas vanaf 2030 verlichting verwacht. “Verstreken” betekent dat de in het rapport genoemde datum inmiddels voorbij is; of het knelpunt daadwerkelijk is opgelost blijkt niet uit het rapport.

De spreiding is groot. Het mediane gebied in deze verzameling wacht tot 2030 Q2. 9 gebieden kijken aan tegen 2030 of later, en in Culemborg 9I verwacht Liander het knelpunt pas in 2035 Q4 opgelost te hebben — bijna tien jaar vanaf nu.

Aantal congestiegebieden per verwacht oplosjaar

Wat een datum hier wel en niet betekent Het gaat om de verwachting van de netbeheerder op het moment van het onderzoek, meestal gekoppeld aan een geplande stationsuitbreiding of netverzwaring. Het is geen toezegging, en zulke planningen schuiven. 3 van de 15 genoemde data ligt inmiddels in het verleden; of het knelpunt daar ook echt is verholpen, staat niet in het rapport. Juist daarom leggen wij deze rapporten doorlopend vast: pas als dezelfde gebieden over een paar jaar opnieuw gepubliceerd worden, is te zien of de data zijn opgeschoven.

En congestiemanagement zelf? In 8 van de 11 gebieden: niet mogelijk

De onderzoeken beoordelen ook of congestiemanagement — marktpartijen betalen om te schuiven met hun verbruik — in het gebied inzetbaar is. In geen enkel onderzocht gebied luidt het antwoord volmondig ja. In 8 gebieden is het antwoord nee, in 3 gedeeltelijk.

De opgegeven reden is bijna overal dezelfde: er is geen of nauwelijks flexibel (regelbaar) vermogen gecontracteerd. Zonder partijen die kunnen schuiven, valt er niets te verhandelen — wat aansluit op de ingestorte handelsvolumes die wij eerder beschreven: het marktinstrument wordt niet alleen weínig gebruikt, het is op veel plaatsen technisch nog niet inzetbaar.

Basisweg — niet mogelijk
Er is vooralsnog geen flexibel (regelbaar) vermogen gecontracteerd, waardoor Liander geen mogelijkheid ziet om marktgebaseerd congestiemanagement toe te passen voor verbruik in dit gebied.
Os Culemborg 10-9I — niet mogelijk
Er is geen flexibel/regelbaar vermogen gecontracteerd, waardoor Liander vooralsnog geen marktgebaseerd congestiemanagement kan toepassen voor verbruik in dit congestiegebied.
Congestiegebied Os Emmeloord 20-5I + 10-1I — niet mogelijk
Er is geen flexibel (regelbaar) vermogen gecontracteerd, waardoor Liander vooralsnog geen mogelijkheid ziet om marktgebaseerd congestiemanagement toe te passen voor afname.
Hoge Enk 10-1I + 10-2I — niet mogelijk
Er is vooralsnog geen flexibel vermogen gecontracteerd, waardoor Liander marktgebaseerd congestiemanagement niet kan toepassen voor verbruik in dit congestiegebied.
Hoorn Holenweg — niet mogelijk
Er is geen flexibel/regelbaar vermogen gecontracteerd, waardoor Liander vooralsnog geen marktgebaseerd congestiemanagement kan toepassen voor verbruik in dit gebied.
Congestiegebied Ss Hvs E (D419) 10-1I — niet mogelijk
Congestiemanagement is nog niet mogelijk omdat er in het middenspanningsnet beperkte meetdata is en de complexiteit van redundantie het voorspellen van overschrijdingen belet.
Os Katwijk 10-2I — niet mogelijk
Er is geen flexibel/regelbaar vermogen gecontracteerd, waardoor marktgebaseerd congestiemanagement vooralsnog niet kan worden toegepast voor verbruik in dit congestiegebied.
Os Nieuwe Meer 10-1I — niet mogelijk
Er is op dit moment 0 MVA regelbaar vermogen beschikbaar en er zijn geen congestiemanagementcontracten afgesloten met afnameklanten in dit congestiegebied.
Schenkenschans — deels mogelijk
Het document bundelt drie deelgebieden: in Bisschopsrak en Schenkenschans installatie 1 is geen flexibel vermogen gecontracteerd en is marktgebaseerd congestiemanagement vooralsnog niet moge
Westhaven — deels mogelijk
Marktgebaseerd congestiemanagement kan worden toegepast, maar met 7,6 MVA extra capaciteit kan de fysieke congestie slechts deels worden verminderd en niet in de volledige gevraagde transpor
Wijchen — deels mogelijk
Congestiemanagement kan worden toegepast met 0,285 MVA flexibel vermogen, maar de technische grens is bereikt waardoor niet in de volledige gevraagde transportcapaciteit kan worden voorzien.

Tabelweergave: alle 15 gebieden

Congestiegebied	Richting	Verwacht opgelost	Postcodes in gebied
Westhaven 1I	afname	2025 Q1	35
Schenkenschans 1I	afname	2025 Q3	256
Wijchen 1I	afname	2026 Q2	588
Nieuwe Meer 1I	afname	2026 Q3	411
De Grift 1I	afname	2027 Q4	41
Basisweg 1I	afname	2028 Q4	282
Hvs E D419 1I	afname	2030 Q2	556
Minnertsga 1I	afname	2030 Q2	262
Katwijk 2I	afname	2030 Q3	576
Schoenaker 1I	afname	2030 Q4	289
Emmeloord 1I	afname	2031 Q2	40
Hoge Enk 2I	afname	2031 Q2	623
Hoorn Holenweg 1I	afname	2032 Q4	1.051
Nijkerk 1I	invoeding	2035 Q1	272
Culemborg 9I	afname	2035 Q4	364

Waarom dit ertoe doet

Voor een projectontwikkelaar is het verschil tussen 2027 en 2035 het verschil tussen wachten en verhuizen. Deze data staan per gebied in een afzonderlijk pdf-rapport; naast elkaar gezet worden ze pas bruikbaar als vergelijking tussen locaties.

Dekking van deze cijfers Dit zijn uitsluitend gebieden van Liander, en alleen de rapporten die op het moment van vastleggen op de site stonden — Liander toont een doorlopend bijgewerkte selectie, waardoor oudere onderzoeken verdwijnen. Het is dus een momentopname van één netbeheerder, geen landelijk overzicht. De verzameling groeit naarmate wij langer vastleggen.

Bron: congestieonderzoeken van Liander, gepubliceerd op liander.nl en door Congestio vastgelegd op het moment van publicatie. Analyse en bewerking: Nasir Shadravan. Deze pagina toont uitsluitend geaggregeerde uitkomsten per congestiegebied; de onderliggende rapporten en postcodelijsten worden niet gepubliceerd.